Tertio 978 - “Diepere zin van sport zit in zelfoverstijging”

“Diepere zin van sport zit in zelfoverstijging”

“Populaire sporten vervullen deels religieuze functies”, stelt theoloog Robert Ellis (University of Oxford) in Tertio van 7 november 2018. “Onder die functionele laag zit hun diepere zin in zelfoverstijging. Sportende medemensen proberen voorbij zichzelf te reiken naar hun Schepper.”

“Onder meer voetbal en rugby vervullen voor een aanzienlijke groep mensen bepaalde functies – zowel persoonlijk, sociaal als cultureel – waarvoor godsdiensten traditioneel instaan”, vindt Robert Ellis. “Voor die analyse baseer ik me in mijn boek The Games People Play. Theology, Religion, and Sport op het model van Roderick Ninian Smart. Die Schotse godsdienstwetenschapper heeft religies en wereldbeschouwingen getypeerd in functie van zeven dimensies. Sommige daarvan – waaronder de rituele dimensie – zijn duidelijk aanwezig tijdens sportwedstrijden. Zo dragen de actoren speciale ‘gewaden’ in ‘sporttempels’ waar supporters ‘hymnes’ aanheffen. Bij andere dimensies – bijvoorbeeld de doctrinaire – dienen we aandachtiger te kijken, al vallen daar eveneens raakpunten op. Zo heeft het Olympisch Handvest, waarin de principes van ‘het olympisme’ vastgelegd zijn, veel weg van een leerstellig document. Zowel de toon van die ‘levensfilosofie’ als menig olympisch principe, waaronder ‘menselijke waardigheid’ bevorderen, is ronduit religieus. Dichter bij huis schuilt dat doctrinaire aspect – subtieler – in clubmotto’s. Leuzen zoals ‘voetbal verenigt ons’ en de klassieker ‘een gezonde geest in een gezond lichaam’ tonen wat een club gelooft over zichzelf.”

“Wie niet overtuigd is van de vaststelling dat volkssporten deels eenzelfde rol vervullen als religie, verwijs ik naar mijn onderzoek op basis van vragenlijsten, The meanings of sport: an empirical study into the significance attached to sporting participation and spectating in the UK and US. Zowel atleten als fans onder mijn respondenten organiseren hun leven in sterke mate rond de sporttak die hun voorkeur wegdraagt”, geeft de Brit aan. “Sommigen melden zelfs ‘ervaringen van het transcendente’. Daarmee bedoelen ze zowel ‘in the zone’ zijn (compleet opgaan in een wedstrijd, waarbij hogere concentratie- en prestatieniveaus opvallen, nvdr), als zichzelf overstijgen. Mijn denken rond transcendentie in een sportcontext diept met name dat laatste aspect theologisch uit, op basis van de christelijke scheppingsleer. Wij zijn niet statisch geschapen als perfecte evenbeelden van God. Veeleer zijn we dynamische wezens die een drang voelen zich te perfectioneren – een manier voor mensen om voorbij zichzelf te reiken naar de Schepper. Zo’n drang is merkbaar bij sporters op alle niveaus. Zelfs indien een nieuw persoonlijk record door lichamelijke kwalen of ongunstige omstandigheden uitgesloten is, proberen ze alsnog zo goed mogelijk te presteren. Ik ken lopers die in de gietende regen dan maar hun besttijd op een drassige ondergrond willen verbeteren (lacht).”

Lees het volledige interview deze week in Tertio.

Proefnummer of abonnement: www.tertio.be

Tertio in je mailbox

Geef hieronder je e‑mailadres in en blijf als eerste op de hoogte van Tertio inhoud.

Ja, ik geef mijn toestemming om mijn naam- en adresgegevens, telefoon en email, op te nemen in het bestand van het christelijke opinieweekblad Tertio, Louis Frarynlaan 75, 2050 Antwerpen. Ik heb het recht op toegang tot, verbetering of schrapping van die gegevens. Mijn gegevens worden niet aan derden doorgegeven. ​