Tertio 837 - Twaalf stapstenen naar barmhartigheid

Twaalf stapstenen naar barmhartigheid

Een crossmediale uitgave die elke maand een andere weg naar barmhartigheid probeert te tonen. Dat is Twaalf stapstenen naar barmhartigheid, het project van priester en psycholoog Erik Galle rond het lopende buitengewoon jubileumjaar van de barmhartigheid.

Geert De Cubber / Twaalf bezinnings- en gebedskaarten vormen de basis waarrond Erik Galle het geheel opbouwde. Op de voorkant legt een foto zichzelf uit aan de hand van een spreuk van de maand. Een weldoordachte lay-out helpt de boodschap over te brengen.  “De afbeelding vertelt een verhaal op zich en maakt deel uit van het geheel”, stipt de auteur aan.  “Het is niet de bedoeling dat je de kaart zomaar omdraait zonder erbij stil te staan.”  Op de achterkant staat een tekst die telkens uit twee delen bestaat.  “Ik begin met een tekst uit het leven. Dat komt vooral de herkenbaarheid ten goede. Daaronder is plaats voor een kort gebed, en dus voor een expliciet religieuze dimensie.”

Website
Daarmee eindigt het niet. De kaarten bevatten elk een QR-code. Wanneer je die met een smartphone of tablet scant, kom je op de themawebsite uit. Die neemt de lezer mee naar verdiepende achtergrond.  “Naast de context diepen we het thema van de maand wat meer uit. Ik zocht er passende Bijbelpassages bij. Het maandthema geeft het perspectief aan van waaruit we die vaak bekende teksten opnieuw lezen. Zo krijgen ze een nieuwe betekenis”, legt de gewezen Braambos-redacteur uit (zie ook blz. 12).  “Uit het Braambosarchief halen we korte videofragmenten. Die onderbouwen het thema veeleer getuigend. En met basisvragen en tips om samen stil bij te staan, willen we een aanzet geven voor wie in groep aan de slag wil.”

Boomstructuur
Galle vertrekt bewust van de barmhartigheid:  “Ik vergelijk het graag met de boomstructuur van een computer. Wie aan barmhartigheid denkt, gaat al te vaak direct naar de onderliggende map van de  ‘zonde’. Maar in de boomstructuur kom je eerst barmhartigheid tegen. Het is de hoofdmap die de hele tijd open blijft staan. Van daaruit verkennen we de verschillende invalshoeken.”  De auteur voelt de noodzaak een grote misvatting rond barmhartigheid uit te klaren:  “Zowel menselijk als religieus is het veeleer ongezond slechts vanuit de eigen zondigheid – en niet vanuit barmhartigheid – naar de wereld, naar andere mensen of naar God te kijken. Als ik vanuit barmhartigheid naar zonden kijk, kan ik het met een zekere mildheid doen. Maar het is een misvatting dat het een gemakkelijk proces zou zijn. We mogen niet vergeten dat zonde een relationeel begrip is. We zijn tegenover iemand/Iemand tekortgeschoten. Barmhartigheid van Godswege geeft ons een soort code om die gebroken relatie te herstellen.”

Deal
Galle waarschuwt wel voor een te hoge aaibaarheidsfactor van barmhartigheid:  “Vergeving is niet zomaar een onderonsje met God; we kunnen niet zomaar een deal sluiten. Onze daden hebben consequenties waarvoor we onze verantwoordelijkheid moeten opnemen. Vergeving en verzoening zijn nooit soft. Het kan alleen maar bevrijdend zijn als we een maximale inspanning leveren. Maar we blijven staan in het dilemma dat we altijd zondaars blijven.”

Afscheid 
De twaalf stappen volgen uiteraard het ritme van het jaar, met zijn sterke momenten. Zo komen in de kaart van februari Broederlijk Delen en de vasten aan bod; november is het uitgelezen moment om de Allerheiligensfeer binnen te brengen.  “In die kaart heb ik willen weergeven waar mensen vaak mee blijven zitten wanneer iemand gestorven is. Dikwijls hoor ik dat ze nog dit of dat hadden willen zeggen of de overledene vergeving hadden willen geven of vragen. Als iemand overleden is, kan dat uiteraard niet meer rechtstreeks. Toch moeten we als christenen durven God te vragen die boodschap voor ons over te brengen.”  Voor wie voor het afscheid staat, kan de gebedskaart de concrete aanleiding zijn er nog over te spreken.  “Het getuigt van veel liefde in de laatste weken van iemands leven iets uit te praten”,  zegt Galle.

Tegendraads
“Natuurlijk is de boodschap die we brengen tegendraads”, voegt hij eraan toe. Volgens Galle rekenen we best af met het wijdverspreide vooroordeel dat gelovigen het gemakkelijk zouden hebben.  “Barmhartigheid en vergeving zijn geen vrijbrief om maar op te doen. Het is niet:  ‘we mogen zondigen, want we hebben ons dankzij Zijn barmhartigheid al op voorhand van vergeving verzekerd’. Dat zou een uitholling van het appel tot gerechtigheid zijn. Als we daar te licht overgaan, wordt het een karikatuur.”  Maar het gaat niet alleen om de relatie met God.  “Zelfs wie een groot ego en een meer dan gemiddelde manifestatiedrang heeft, kan er niet onderuit: achter die façade zit een kwetsbare mens, die beseft dat hij niet perfect is. Als we onze kwetsbaarheid en onze zondigheid niet vergeten, worden we ook milder naar anderen.”

Experiment
Aan parochies werden momenteel al ruim drieduizend sets met gebedskaarten verkocht – ze zijn al aan de derde druk.  “We zien dat er wel degelijk aandacht en interesse is voor het Jaar van de Barmhartigheid”, weet Galle.  “Met de website hopen we een ruim publiek aan te spreken: van scholen, over catecheseprojecten tot Bijbelgroepen. In die zin is het een experiment niet enkel met de kaarten te werken; ze nodigen uit verder te kijken. Zo kunnen groepen samen hun kijk op het thema verbreden en verdiepen.”  

Meer info: www.jaarvanbarmhartigheid.be; bestellen kan via bestellingen@halex.be. De kaarten zijn ook verkrijgbaar bij de liturgische boekhandels.

» Meer lezen (pdf, enkel voor abonnees)

Tertio in je mailbox

Geef hieronder je e‑mailadres in en blijf als eerste op de hoogte van Tertio inhoud.

Ja, ik geef mijn toestemming om mijn naam- en adresgegevens, telefoon en email, op te nemen in het bestand van het christelijke opinieweekblad Tertio, Louis Frarynlaan 75, 2050 Antwerpen. Ik heb het recht op toegang tot, verbetering of schrapping van die gegevens. Mijn gegevens worden niet aan derden doorgegeven. ​