Tertio 1007 - Herstel van vertrouwen cruciaal voor Sri Lanka

Herstel van vertrouwen cruciaal voor Sri Lanka

Bisschop Joseph Ponniah van Batticaloa op Sri Lanka was onlangs in ons land om te getuigen over de terreuraanslagen en hoe het nu met zijn land verder moet. Missio stuurde hem niet met lege handen terug, maar steunt enkele vormings- en sensibiliseringsprojecten in het Aziatische land.

Benoit Lannoo

Tijdens de ruim drie decennia durende en voortdurend opflakkerende burgeroorlog tussen de – grotendeels hindoeïstische – Tamil-minderheid en de boeddhistische Singalezen vielen op Sri Lanka honderdduizenden doden. Toch heeft Joseph Ponniah – al tien jaar hulpbisschop en sinds 2012 bisschop in Batticaloa aan de oostkust van het eiland – nooit zoiets schokkends meegemaakt als wat gebeurde op vorige paaszondag. “Zoveel slachtoffers op nauwelijks een uur tijd, dat was nog nooit gebeurd. Iets voor negenen kwam via sociale media het nieuws binnen van de aanslag in het Sint-Antoniusheiligdom in de hoofdstad Colombo”, vertelt de 66-jarige bisschop. Het nieuws van de aanslag in de Sint-Sebastiaanskerk in Negombo, ook aan de westkust maar 40 kilometer ten noorden van Colombo, raakte pas vlak daarna bekend, hoewel die zelfmoordaanslag enkele minuten eerder plaatsvond. De tol van beide bomaanvallen was hoog, dat was meteen duidelijk. Uiteindelijk vielen bij de eerste twee terreurdaden respectievelijk meer dan vijftig doden in Colombo en meer dan honderd in Negombo.

Aan de dood ontsnapt

Wellicht is de bisschop zelf slechts door toeval aan de dood ontsnapt. De derde van de acht aanslagen die Sri Lanka opschrikte, was op vijftig meter van zijn residentie. De dader had de katholieke kathedraal op het oog, maar de ochtenddienst was net afgelopen. Daarom liep hij naar de nabijgelegen evangelistische Zionkerk; aangezien ook daar de dienst op zijn einde liep, liet hij zijn bommengordel uiteindelijk in de tuin van de kerk ontploffen, waar kinderen van de zondagschool een pauze namen. De ravage was enorm: in Batticaloa kwamen dertig mensen om het leven en waren meer dan driehonderd gewonden te betreuren.

Kerken sluiten

Die zelfmoordaanslagen en de vijf andere terreurdaden die later verschillende luxehotels en -wooncomplexen in en rond de hoofdstad Colombo troffen, hadden een “enorme impact op de hele wereldopinie” maar in het bijzonder op de christelijke gemeenschappen van de eilandstaat in de Stille Oceaan. De zowat 6,5 procent christenen op Sri Lanka zijn hoofdzakelijk katholiek; het zijn er nauwelijks minder dan de zowat 7 procent moslims op het multireligieuze eiland. “Maar wij hebben altijd in vrede met de moslims samengeleefd”, zegt bisschop Ponniah. “We gaan doorgaans zelfs bij hen winkelen.”


In de nasleep van de terreur op Pasen nodigde Missio de Sri Lankaanse bisschop Joseph Ponniah in België uit. Directeur Michel Coppin (links) kent Ponniah al vele jaren.  © Missio België

De grootste vrees is dan ook het onderlinge wantrouwen dat sinds de aanslagen van paaszondag dreigt te ontstaan. “De aanslagplegers waren gelinkt aan de terroristische beweging Islamitische Staat (IS) en hun bedoeling was duidelijk het samenleven op Sri Lanka te ontwrichten.” Gezien het grote aantal slachtoffers – 253 doden en meer dan 500 gewonden – die die goed voorbereide zelfmoordacties maakten en de vrees voor nog meer aanslagen, beslisten de aartsbisschop van Colombo, kardinaal Malcolm Ranjith, en zijn vijf collega-bisschoppen om voorlopig alle kerken te sluiten.

Geruchten

“In functie van veiligheidsscreenings en eventuele extra bewaking door de politie worden de kerken weer een per een vrijgegeven voor de eredienst”, legt de bisschop van Batticaloa uit. Over de reactie van de Sri Lankaanse overheden na de aanslagen is Ponniah over het algemeen vrij lovend; dat sommige veiligheidsdiensten van mogelijke aanslagen wisten, noemt hij geruchten. “Zij waren onmiddellijk ter plaatse en iedereen hielp de gewonden naar de ziekenhuizen te brengen en de doden te bergen”, zegt hij. “De regering maakte ook middelen vrij voor de begrafenissen en om de families van de doden te steunen.”

Wantrouwen

Dat alles neemt niet weg dat er op Sri Lanka opnieuw wantrouwen is ontstaan. “De spanningen stijgen weer. Ze zijn trouwens niet zozeer religieus maar veeleer communautair”, tussen de verschillende Sri Lankaanse gemeenschappen. Zo lopen de Tamils weer op de toppen van de tenen, maar ook hebben boeddhistische monniken in het centrum van het land onlangs moslims aangevallen. De katholieke bisschoppen vinden het daarom prioritair te investeren in sensibilisering van de Sri Lankanen voor het harmonieuze samenleven van verschillende geloofsovertuigingen, veeleer dan in vernielde kerkgebouwen. “90 procent van de ouders durven hun kinderen nog niet naar school te sturen”, legt de bisschop uit. “Ook kardinaal Ranjith heeft ons netwerk aan privéscholen nog niet heropend, want er lopen geruchten over mogelijke nieuwe aanslagen.” Maar de Sri Lankaanse bisschoppenconferentie, die drie dagen samenzat en alle stakeholders in het land – burgerlijke overheden maar ook andere religieuze leiders – opzocht, is formeel. “Prioriteit nummer één is nu in het bijzonder de jongere mensen de waarde van het harmonieuze samenleven bij te brengen en het wantrouwen te keren met verzoening en vrede.”  

 

Steun van Missio

Missio België had al vaker contact met de Sri Lankaanse katholieke kerk; Missio-directeur Michel Coppin ging er verschillende keren op bezoek en kent bisschop Joseph Ponniah al vele jaren. Meteen na het nieuws van de zelfmoordaanslagen van 21 april heeft de Belgische afdeling van de “Pauselijke Missiewerken” beslist misintenties ter waarde van 2.000 euro toe te kennen aan het bisdom Batticalao en ter waarde van 1.000 euro aan de Sri Lankaanse afdeling van de Pauselijke Missiewerken. Het gaat om bijdragen die priesters in ons land krijgen voor het opdragen van eucharistievieringen voor de intenties van welbepaalde gelovigen en die zij ter beschikking stellen van hun confraters in kerken in het Zuiden die niet over zo’n inkomstenbron beschikken. Normaal gezien worden misintenties slechts toegekend in functie van het aantal priesters die in het betrokken bisdom in het Zuiden actief zijn, maar voor deze steun werd daarvan afgeweken en liggen de toegekende bedragen hoger dan gewoonlijk. Die fondsen zijn allemaal uitdrukkelijk bestemd voor projecten gericht op vorming en sensibilisering over harmonieus samenleven in een multireligieuze omgeving. Conform een expliciete oproep ter zake van de hoofdzetel van de Pauselijke Missiewerken in Rome kunnen extra giften voor Sri Lanka ook besteed worden aan medische, psychologische en materiële steun aan de slachtoffers van de aanslagen en aan de heropbouw van de getroffen kerkgebouwen.

» Meer lezen (pdf, enkel voor abonnees)

Tertio in je mailbox

Geef hieronder je e‑mailadres in en blijf als eerste op de hoogte van Tertio inhoud.

Ja, ik geef mijn toestemming om mijn naam- en adresgegevens, telefoon en email, op te nemen in het bestand van het christelijke opinieweekblad Tertio, Louis Frarynlaan 75, 2050 Antwerpen. Ik heb het recht op toegang tot, verbetering of schrapping van die gegevens. Mijn gegevens worden niet aan derden doorgegeven. ​